..:: Ağaçlandırma ve Erozyon Kontrolu Genel Müdürlüğü ::..

ETÜT VE PROJE ŞUBE MÜDÜRLÜĞÜNÜN GÖREVLERİ :
Etüt ve Proje Şube Müdürlüğünün görevleri şunlardır;

1- Özel ve Tüzel kişilerle, kamu kuruluşlarından gelen ağaçlandırma, erozyon kontrolu, mera ıslahı ve fidanlık kurma taleplerinin etüt ettirilmesine ait iş ve işlemleri yapmak, yaptırmak.

2- Genel Müdürlüğümüzün görev alanına giren projeleri hazırlamak/hazırlatmak, hazırlanan projeleri incelemek, onaya hazır hale getirmek ve uygulamaların projeye uygunluğunu kontrol etmek, her türlü projelerin revizyonlarının yapılmasını sağlama yönünde çalışmalarda bulunmak,

3- Genel Müdürlüğümüzün görev alanına giren konularda her türlü proje dispozisyonunu geliştirmek, iş tarifleri ve birim fiyat analizlerini yapmak ve yaptırmak,

4- Ağaçlandırma ve erozyon kontrolu amaçlı çalışma yapılacak orman alanları Hazine arazileri ve Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki sahaların tahsisi ile ilgili iş ve işlemleri yürütmek,

5- Daire Başkanlığınca verilecek diğer görevleri yapmak,

ETÜT-PROJE TEKNİKLERİ

YETİŞME ORTAMI ÖZELLİKLERİNİN GENEL DEĞERLENDİRİLMESİ

Tüm canlılar içinde bulundukları ortamla karşılıklı ilişki içindedirler. İnsan yaşamını çok yakından ilgilendiren bu karşılıklı ilişkilerin, diğer bir deyişle "Doğal Sistemlerin" bilimsel olarak incelenmesi ve doğan sorunların belirli yöntemlerle çözümlenmesi gerekmektedir. Bu sorunu çözmeye çalışan, sorunlarla ilgili inceleme ve araştırmayı kendine konu seçen bilim dalı "Ekoloji" dir.

Orman kelimesini sadece "ağaç topluluğu" olarak düşünmek doğru değildir. "ORMAN" ağaçlarla birlikte aralarında karşılıklı etki ve ilişkiler bulunan diğer bitkiler, fauna, mikroorganizma, toprak, hava, su ve iklim gibi diğer doğa faktörlerinin oluşturdukları doğal bir sistemdir. Böyle bir varlık "Orman Ekosistemi" olarak isimlendirilmektedir.

Orman Ekosistemlerini Oluşturan Faktörler :

Orman ekosistemi ; orman ağaçları ile birlikte fizyografik, klimatik, edafik ve biyotik etkenlerin bütünlüğü olarak tanımlanabilir. Bu nedenle, orman ekosistemlerini oluşturan faktörlerin iyice tanınması ve karakteristiklerinin tanınması ormancılığımız ve özellikle ağaçlandırma çalışmaları yönüyle önem arz etmektedir.

Fiziksel Çevre :

Mevkii, iklim ve toprak özelliklerinin toplu bir ifadesi olarak kullanılır.

İklim : Bir yerde uzun süre devam eden atmosferik olayların ortalamasıdır. Proje yapımında irdelenecek iklim elemanları ; sıcaklık (°C), yağış (mm), rüzgar, sayılı günler (donlu günler, yağışın 10 mm'den çok olduğu günler, en geç ve en erken don tarihleri, ortalama sıcaklığın +10 °C' de devamlılık gösterdiği vejetasyon gün sayısı v.b.)

Toprak : Yeryüzündeki anakayalar önce fiziksel bölünme ile blok, taş, çakıl, kum gibi parçalara ayrılırlar. Bu ana materyal, bir taraftan devam eden fiziksel bölünme, diğer taraftan da meydana gelen kimyasal olaylarla ayrışarak "toprak" denilen varlığa dönüşür. Ormancılık yönüyle toprak ; basit olarak gerekli hava, su ve besin maddelerini temin ettiği yer kabuğunun üst kısmıdır. Toprağın oluşumunda anakaya, arazi şekli, iklim, canlı varlıklar ve zaman faktörlerinin müşterek etkileri bulunmaktadır.

* Toprak Tiplerinin Tanımı : Çeşitli bölgelerdeki topraklar renk, strüktür, tekstür, geçirgenlik, horizonların gelişim derecesi ve sırası gibi özellikler bakımından farklılıklar gösterirler. Bu farklılıklar, toprak oluşum faktörleri olarak bilinen 5 temel faktörün (iklim, biotik faktörler, reliyet, anamateryal ve zaman) birlikte ve karşılıklı etkileri sonucu oluşmaktadır. Bu oluşum sonucu meydana gelen toprakların görünüşlerine "Toprak Tipi" adı verilmektedir.

* Toprak Türlerinin Tanımı : Orjinleri ne olursa olsun, bütün topraklar yedi sınıfta toplanabilirler ; kum, toz, kil, balçık-kum, kumlu balçık, killi balçık, balçık-kil.

* Proje yapımında ; irdelenecek toprak özellikleri; toprak tipi, toprak türü, tekstür, strüktür, mutlak ve fizyolojik derinlik, taşlılık, kireç, reaksiyon (pH), tuzluluk, organik madde miktarı.

BİYOTİK FAKTÖRLER :

Bir ekosistemdeki bütün canlı varlıklar ; insan, hayvan, bitki ve mikroorganizmalardır. Bu canlı varlıklar birbirleri ile olan yaşam mücadelesinin yanı sıra, karşılıklı faydalar da sağlamaktadırlar.

BİTKİ BESİN MADDELERİ :

Bitki besin maddeleri, bitkilerin normal bir gelişim yapabilmeleri için gerekli olan ve bitki hayatında büyük rol oynayan element ve bileşiklerdir. Bitki beslenmesi için gerekli olan bu elementlere "Besin elementleri" denilmekte olup, bunların sayısı 16'dır.

PROJELENDİRME GENEL ESASLARI

Ormancılık yatırımları, büyük miktarda para, zaman ve emek isteyen, her türlü tabiat olaylarına açık uzun vadeli yatırımlardır. Yatırımların başarıya ulaşabilmesi için tutarlı projeler düzenlenmelidir. Bu nedenle sahaların seçiminde, yetişme ortamı özelliklerinin etüt edilip değerlendirilmesinde, faaliyet türlerinin ve uygulanacak metotların belirlenmesinde çok dikkatli davranılması gerekmektedir.

Her türlü uygulama projesi, yetişme ortamı özelliklerini objektif olarak değerlendirmelidir Ayrıca, projenin yapıldığı yörenin sosyo-ekonomik hatta kültürel yapısına ait sübjektif değerler, yetişme muhiti kriterleri ile birlikte ele alınıp yorumlanmalı ve yapılacak değerlendirmeden sonra düzenlenmelidir.

Projeler bu değerlendireme yapılması halinde gerçek anlamda uygulanabilir özelliğe sahip olurlar. Projelendirme genel esasları şu şekilde sıralanabilir :

Projelerin Kimler tarafından Yapılacağı :

Her türlü uygulama projesi Genel Müdürlükçe yapılır veya serbest piyasaya yaptırılır.

Uygulama Projeleri Çevre ve Orman İl Müdürlükleri ile 15 il kuruluşu bulunan Etüt Proje Şube Müdürlüklerince gerçekleştirilir.

Havza yağış ve kaynak suları aynı maceraya ya da göle akan, su kesimi (su ayrım çizgisi) denilen sırtlarla çevrili olan su çekim alanıdır. Büyük nehirlerin su çekim alanları genellikle basen olarak adlandırılır.

Bir havza alanı, birbirinin kolu durumunda olmayan, birbirinden bağımsız olarak akarsuya, su kanalına, göle ya da denize akan iki ya da daha fazla küçük derenin su çekim alanını ve suyunu içine alabilir.

Islah çalışmaları bakımından havzalar, büyüklükleri dikkate alınarak ;

1- Küçük havzalar : A < 100 Ha.
2- Orta Büyüklükte Havzalar : 100 Ha. < A < 1000 Ha.
3- Büyük Havzalar : 1000 Ha. < A < 10000 Ha.
4- Çük Büyük Havzalar : A > 10000 Ha.

Proje Sahası Seçiminde Öncelik Kriterleri :

Teknik yönden yeterli, özellikle yoğun kültür metotları uygulamaya elverişli, toplu çalışma ilkesine uygulamaya elverişli, toplum çalışma ilkesine uygun, sosyal baskıdan uzak, orman köylerinin kaldırılması hizmetleri ile sosyal baskıların kaldırılabileceği, (bu hizmetleri 2-3 yıl önceden sahaya getirilmelidir), Ulaşım imkanlarının yeterli olduğu Bölge, seri, saha veya havzalar öncelikli olarak projelendirilecektir.

Projelerin Uygulamaya Konması :

Her türlü uygulama projesi İl Müdürlüğünce tasdik edilip Genel Müdürlükçe onaylandıktan sonra uygulamaya geçilecektir. Onaylanmış ve uygulama kararı verilmiş projeler aynen uygulanacak, zorunlu hallerde projelerde değişiklik yapılması gerekirse "Değişiklik Raporu" hazırlanıp projeyi onaylayan birimin"Olur" u alındıktan sonra projede gerekli değişiklik yapılacaktır.

Projelerde "Amaç" ın (Faaliyet Türünün) Belirlenmesi :

Faaliyete konu olacak sahaların,

Toprak Yapısı
İklim Faktörleri
Erozyon Durumu
Boniteti
Yörenin Sosyo-Ekonomik Yapısı

gibi özelliklerinin etüdü sonucunda faaliyet türü seçimi yapılmalıdır. Orman ağacı yetiştirmeye uygun ekolojik şartlara sahip sahalar için orman Ağaçlandırma Uygulama Projeleri tanzim edilecektir. Bu tür projelerde asıl amaç, yörenin yetişme ortamı özelliklerine en uygun asli orman ağacı yetiştirme ve yörenin odun hammaddesi çeşidi ihtiyacı cevap vermek olarak belirlenmelidir.

Ancak aktif erozyonun söz konusu olduğu ve sınai tesisler, ziraat alanları, yerleşim yerlerini tehdit eden yapıdaki sahalarda asıl amaç erozyonun kontrolu altına alınması olarak belirlenmelidir.

Ancak aynı proje sahasının içerisinde birden ziyade amaç da yer alabilir. Bu durumlar tüm amaçlar belirlenmelidir.

Genellikle şehir çevreleri için düzenlenen ve "Yeşil Kuşak Ağaçlandırmaları" adı verilen projelendirmelerde endüstriyel orman tesis etme ve erozyon kontrolu çalışması yanında, yöre halkının mesire ve piknik ihtiyacının giderilmesi hususunda önemle göz önünde bulundurulmalıdır.

Projede Birden Fazla Faaliyet Türünün Planlanması :

Proje sahasında, birbirini tamamlar nitelikte birden fazla faaliyet türü bulunduğu takdirde, çalışmalar her faaliyet türünün kendisine ait proje dizpozisyonunun ilgili bölümleri esas alınmak suretiyle aynı projede işlenecek, proje adı faaliyet türlerine ve faaliyet türlerinin büyüklüğüne göre belirlenecektir.

Örneğin 3000 hektarlık bir proje sahasında 500 hektar ağaçlandırma, 300 hektar erozyon kontrolu, 200 hektar mera ıslahı tesis yapılacaksa, proje adı ; " Ağaçlandırma + Erozyon Kontrolu + .... Mera Islahı tesis Uygulama Projesi " olarak yazılacaktır.

Projede Değişiklik Türlere Yer Verilmesi

Monokültürün zararlarının ortadan kaldırmak için yetişme ortamı özelliklerine uygun olarak projede değişik türlere yer verilmeli, tek türe bağımlı kalınmamalıdır. Projede uygulanması düşünülen türlerin idare sürelerinin ve büyüme özelliklerinin farklı olması, biotik ve abiotik zararlara karşı koyma farklılıkları göz önünde tutularak değişik türler bloklar halinde (bölme, bölmecik veya bir iki ağaç boyunda şeritler halinde) planlanmalıdır. Makineli diri örtü temizliği yapılan alanlarda blok en az iki yığın arasında kalan şerit olacaktır. Dere içlerindeki yapraklı türlerden oluşan diri örtüye kesinlikle dokunulmamalı, sulak yerlerde kavak, ceviz, kızılağaç, kestane, dışbudak, ıhlamur vb. türlere yer verilmelidir.

Tampon Saha Bırakılması :

Proje sahaları dikenli tel çit ile çevrilirken köylülerin yayla, tarla, su kaynağı, otlak vb. gibi yolları kesinlikle kapatılmayacak, daima geçişe açık tutulacak, yerleşim yerleri çevresinde sosyal problemleri çözümleyebilmek yatırımın geleceğini garanti altına alabilmek için bir miktar tampon saha bırakılacaktır. Tampon saha veya kenarlarına çevre halkına cazip gelecel fıstıkçamı, servi, ceviz, dut, badem, kestane, y.akasya, iğde, mahlep, kavak....gibi türler dikilecektir.

İç Taksimat Şebekesi :

Ulaşım Yollarının Planlanması :

Verimli orman alanlarında olduğu gibi proje alanlarında da, gerek yatırım ve gerekse üretim sırasında yararlanılabilecek yollar OGM ile koordineli bir şekilde yol şebeke planına dayalı olarak planlanacak, projeye eklenen haritaların hepsine mevcut ve planlanmış yolların tamamı çizilecektir.

Yangın Koruma Yolları :

Proje sahasında, bölme ve bölmecik sınırlarında, varolan ve planlanmış olan yollarda göz önünde tutularak yangın koruma tesis edilecektir.

Yangın koruma yolları, yangın çıkmadan önce tabii ve suni engellerden yararlanılarak inşa edilen, çıplak, yangının yayılmasını önleyen yangınları küçük alanlar içerisinde bırakılarak yangın zararına en aza indiren tesislerdir.

Yangın koruma yolları genellikle dört ana amaca hizmet ederler.

Yangınla savaş için savunma hattı
Karşı ateş uygulama yerleri
Mekanik yangın engeli (Direkt engel)
Transport (Ulaşım)

Yangın koruma yolları; Dik sırtlarda 10 m. yayvan sırtlarda 12 m. yangın hassas bölgelerde dik sırtlarda 12 m. yayvan sırtlarda 14 m. genişliğinde tesis edilir.

Yangın koruma yolları ile bölünecek alanlar;

Birinci derecede yangın hassas alanlarında 15-25 Ha,
İkinci derecede yangın hassas alanlarında 26-50 Ha,
Üçüncü derecede yangın hassas alanlarında 51-100 Ha,

büyüklüğünde bölmeciklere ayrılacaktır. (Yangın koruma yolları ve şeritleri hakkında daha detaylı bilgi, OGM'nün 26.03.1986 tarih 273/1 ek tebliğden alınacaktır)

Projede yapılacak iç taksimat şebekesi kenarlarında 5-10 m. genişliğindeki saha, varsa yapraklı türler aynen korunarak geliştirilmesi sağlanacak, yoksa yöreye uygun yapraklı ve ibreli türlerin (Y. Akasya, Akçaağaç, Kıbrıs akasyası, zakkum katır tırnağı, mahlep, servi, meşe vb) dikilmesi sağlanacaktır.

İç taksimat şebekesinin projede planlanmasında ve sahada tesis de hakim rüzgar istikameti göz önüne alınarak rüzgar perdeleri tesis edilmesine gayret gösterilecektir.

Projelerde Esas Alınacak Birim Fiyatlar :

Her türlü projeleri yatırım giderlerini hesaplanmasında; AGM'ce her yıl yayınlanan "İhale ili Yaptırılacak Ağaçlandırma, Erozyon Kontrolü ve Mera Islahı Çalışmalarına ait Birim Fiyat Cetvelleri"ndeki birim fiyatlar esas alınacaktır.

Proje Sahalarının Fotoğraflarla Tanıtılması :

Uygulama projelerine, proje sahalarını tanıtabilecek sayıda (her 200 Ha. için bir adet) fotoğraf eklenecek, fotoğraflar üzerine bölme ve bölmecik sınırları çizilerek, dağ, tepe, akarsu, yerleşim yerleri vb. isimleri yazılacaktır.
Küçük sahalar için düzenlenen bazı projelerde sahayı tanıtabilecek kadar fotoğraf eklenecektir.

KORUMA
Dikenli Tel Çit

Proje sahasında zorunlu görülen yerleri için OGM'nin 184 sayılı tebliğ esaslarına göre dikenli çit planlaması yapılacaktır.

Bekçi

Dikenli tel çit çekilecek yerlerde her 500 Ha. diğer yerlerde ise her 300 Ha, saha için bir adet bekçi (5-7 yıl planlanacaktır. Bekçi planlaması yapılırken öncelikle Orman Muhafaza memurları ile koruma yapılması gerektiği düşünülecek ve birbirine komşu diğer proje sahaları da dikkate alınacaktır.

Proje Boyutları

İl Müdürlüklerinden gelen projelerin aynı boyutlarda olabilmesi için ;

- Tüm projeler 21.0 cm. x 29.7 cm. boyutlarındaki beyaz dosya kağıdına daktilo ile temiz ve düzenli bir şekilde yazılacaktır.

- Projelere eklenen haritalar, proje sahasının büyüklüğüne göre, katlandığında dosya kağıdı boyunu veren, (84.1 cm x 118.8 cm), (59.4 cm x 84.1 cm), (42 cm x 59.4 cm), (29.7 cm x 42 cm), (21 cm x 29.7 cm) boyutlarında olacak imkanlar ölçüsünde siyah özalit kağıdı kullanılacaktır.

Onay için 3 takım projenin sadece onay sayfaları Merkeze gönderilecektir. Projeler, selüloit dosyalara konacaktır. Haritalar ise katlanmış olarak dosyaların arkasında hazırlanan ceplere yerleştirilecektir.

PROJE EKLERİ

Yetişme Ortamı Etüt Çizelgesi (Ek-1)

Arazi etütleri sırasında açılan profillerden elde edilen bilgiler sıra numarasına göre yetişme ortamı etüt çizelgesinde gösterilecektir. Alınan profillerin no.ları ve bölme no.ları haritasına işlenecektir.

Fidan Kullanma Çalışması (Ek-2)

Proje sahasında, yıllık programlara göre yapılan uygulamalarda kullanılan fidanlar hakkındaki bilgiler proje arkasına eklenen Ek-2 çizelgesinde gösterilecektir.

Ağaçlandırma ve Uygulama Kartı (Ek-3-1)

Proje sahasında, yıllık programlara göre yapılan çalışmalar , proje arkasına eklenen Ek 3-4 çizelgesinde gösterilecektir. Yapılan işler haritasının saha ve harcamaları yönünden rakamlarla gösterilmesidir.

Ağaçlandırma Alanlar Çizelgesi (Ek 3-2)

Proje sahasında her yıl sonunda yapılan çalışmalar, uygulanan metotlara göre bölme ve bölmecikler itibariyle Ek 3-2 çizelgesinde gösterilecek ve çizelge projeye eklenecektir.

HARİTALAR

Projelere eklenecek haritalara pafta indeksi çizilecek, haritaların üst kısmına proje adı altına …………….. haritası yazılacak, ayrıca proje sahasını çevreleyen kuruluşlar, proje sahasındaki dağ, tepe, sırt, ova, mevkii, dere, yerleşim yerleri isimleri yazılacak, 50 m'de bir (gerekirse 10 m'de bir) tesfiye eğrileri (1/25000 ölçekli haritalarda) çizilecek üzerlerine yükseklik değerleri yazılacaktır. Haritaya ait lejant haritaya uygun olarak işlenecektir.
Haritalarla, her türlü işaretler, yazı ve çizgi normları tamim ekindeki esaslara göre yapılacaktır.

Bugünkü Arazi Kullanma Durumu Haritası :

Bugünkü arazi kullanma durumu haritası, proje sahası bazında 1/25000 ölçekli, amenajman planının meşçere haritası paralelinde düzenlenecektir. Planın yapım tarihi arasında, sahada meydana gelen değişiklikler fiili duruma göre haritaya işlenecek projenin ilgili bölümünde açıklama yapılacaktır.

Çalışmaların planlanacağı projeye konu saha, diri örtünün türleri, toprak yüzeyindeki çapı, ortalama boyları ve kapalılığı itibariyle homojen sahalara ayrılacaktır.

Toprak Haritası :

Sahada yapılacak olan faaliyet türlerinin belirlenmesi, yatırımın başarıya ulaşması hiç şüphesiz ki başlangıçta toprak etütlerinin çok sağlıklı bir şekilde yapılıp değerlendirilmesine bağlıdır.

Toprak etütleri için, namzet proje sahasının, 1/25000 ölçekli topoğrafik pafta üzerine sınırları işlenip, üzerine 1.30 x 1.30 cm'lik karelaj şebekesi çizilerek her köşe noktasına "1"den başlamak üzere b,ir sıra numarası verilecek, her köşe noktasına (değişik özellik gösteren sahalarda gerektiği kadar ara profillerde açılacaktır) 120 cm derinliğe veya ana kayaya kadar açılan profillerde gerekli incelemeler yapılarak (EK:1) yetişme ortamı etüt çizelgesi doldurulacaktır. Toprak profilleri açılan noktalar etüt çizelgesi doldurulacaktır. Toprak profilleri açılan noktalar toprak haritası üzerinde veya proje sınırı çizilmiş ayrı bir krokide, içerisine sıra numarası verilmiş (3) yuvarlaklarla gösterilecektir.
Yapılacak İşler Haritası :

Yapılacak işler haritasında ; dikilecek türler, sınırları bölme ve bölmecik sınırlarından geçecek yangın koruma yolları, makineli ve işçi ile çalışılacak alanlar, mevcut ve planlanmış yollar, bekçi ve fidancı evleri, işçi barakaları, orman tahdit (varsa) sınırları, dikenli tel çit çekilecek yerler, tampon saha olarak bırakılan yerler, yerleşim yerleri gösterilecektir.

Yapılacak işler haritası da, 1/25000 ölçekli olarak, ancak dikilecek türlerin, uygulanacak metotların, yapılacak tesislerin fazla olması halinde karışıklığı önlemek bakımından harita 1/10000 ölçekli olarak düzenlenecektir. Genel Müdürlüğümüzce 1/10000 ölçekli haritalar temin edildiğinde yapılacak işler haritası 1/10000 ölçekli olarak düzenlenecektir.

Yapılan İşler Haritası :

Yapılacak işler haritasının işlenmemiş (boş) olanından 1 adet projeye eklenecek, harita, her yıl sonunda sahada yapılan uygulamalar (dikilen türleri, uygulanan metotlar yapılan tesisler ..…) bölme ve bölmecikler halinde yapılacak işler haritasındaki lejanta uygun olarak boyanacaktır.

İDARE SÜRELERİ İLE İLGİLİ

TAMİM NO : 2829
TASNİF NO : III.596

20.07.1978gün ve AS.1.P1-4/20 sayılı Olur' la asli ağaç türlerimizin araştırma sonuçları alınıncaya kadar, idare süreleri aşağıda belirtildiği şekilde tespit edilmiştir.

Konu ile ilgili olan 12.04.1977 gün ve AS.1-100 sayılı ve 2619 numaralı Tamim yürürlükten kaldırılmıştır.

AĞAÇ TÜRÜ BONİTET SINIFI İDARE SÜRELERİ (Yıl)
Karaçam I 80
Karaçam II-III-IV-V 100

Sarıçam I 80
Sarıçam II-III 100

Sedir I- II 80
Sedir III-IV-V 100

Kızılçam I 50
Kızılçam II-III 60
Göknar Bütün Bonitetlerde 100

Ladin I 90
Ladin II-III-IV-V 100

Kayın I 100
Kayın II-III-IV-V 120

Ağaçlandırma çalışmalarında son yıllarda uygulanan mekanizasyon metotlarının gelişmesi, özellikle makineli bakım çalışmalarında ulaşılan düzeyin sağladığı faydalar, kullanılan türlerin biyolojik ve silvikültür özelliklerinin daha iyi tanınması, ağaç ıslah çalışmalarındaki gelişmeler dikkate alınarak dikim aralıklarının belirlendiği 263 sayılı tebliğin 2.1.5 bölümü ekli Bakanlık Olur' u ile değiştirilir.

Teşkilatımızca yürütülmekte olan her türlü endüstriyel ağaçlandırmalar ile erozyon kontrolu çalışmalarında bunda sonra yeni aralık - mesafeler uygulanacaktır.

Aralık - Mesafe uygulamalarında ;

a) Hızlı gelişen tür ağaçlandırmalarında çift yönlü makineli bakım yapılacak şekilde (3 x 3 m) aralık - mesafe uygulanarak hektara 1100 fidan dikilecektir.

b) Rekreatif amaçlı ağaçlandırmalar ile yeşil kuşak projelerinde ön görülen amaca yönelik olarak aralık - mesafe düzeni proje düzenleyicisi tarafından belirlenecek, bu tip sahalarda projenin onayı ile aralık - mesafeler uygulamaya konulacaktır.

c) Erozyon kontrolu projelerinde, iki teras arasında yüzeysel akışla toplanan suyun kesiti 8 dm²' yi aştığı takdirde teras aralıkları % 10 azaltılabilecektir.

d) Birden fazla aralık - mesafe belirlenen ağaç türlerinde, yetişme muhiti şartları ve amaca uygun aralıklar proje yapımcısı tarafından belirlenecektir.

Tür Adı Aralık x Mesafe(m) Hektara DikilenFidan Adedi Sıklık Bakımı SonucuKalacak Fert/Ha
Karaçam-Sarıçam 3.00 x 1.50 2220 1110
Kızılçam-Halepçamı-Toros Sediri 3.00 x 2.00 1660 830
Sahilçamı-Radyata Çamı 3.00 x 3.00 1110 550
Duglas 3.00 x 3.00 1110 550
Fıstıkçamı 6.00 x 3.006.00 x 6.0010.00 x 10.00 555277100 277--
Doğu Ladini-Göknar 2.50 x 1.50 2660 1350
Meşe Türleri 2.00 x 1.50 3330 1665
Ceviz-Kestane 8.00 x 8.0010.00 x 10.00 156100 --
Kızılağaç 3.00 x 3.00 1100 -
Kayın 1.60 x 0.601.30 x 0.601.50 x 0.70 863092909190 ---
Diğer Yapraklılar 3.00 x 3.00 1100 550
Pramidal ServiTam AlanSıra Dikimi 3.00 x 1.502.00 x 2.00 22202550 11101250
Dallı ServiTam AlanSıra Dikimi 3.00 x 2.002.50 x 2.50 16601600 830-

ARAZİDE EL MUAYENESİ İLE TOPRAK TÜRÜ BELİRLENMESİ

Toprak Türü : El Muayenesinde Saptanan Özellikler.

KUM Kum tanecikleri iyice görülebilir. El ile bastırılınca pürüzlük hissedilir. Bağsız bir yığından oluşur. Nemli iken parmaklara yapışmaz ; şekil verilemez. Parmaklar arasında kuru veya nemli iken ezilirse belirgin bir şekilde kum gıcırtısı duyulur.

TOZ Kum tanecikleri görülmez ; avuç içine alınınca kadife veya una dokunuyormuş gibi bir his verir. Tanecikler birbirine bağlı değildir. Nemlendirince ele bulaşmaz, çok kolaylıkla yoğrulabilir, fakat şekil vermek çok güçtür.

KİL Tanelilik yoktur. Nemlendirilip yoğrulursa yağlımsı kaygan bir hamur meydana gelir. Bu hamur el ile sıkıştırılır ve üst yüzü parmakla düzeltilirse parlak bir yüzey meydana gelir. Islak iken iyi şekil verilebilir, ele ve parmaklara çok yapışır. Avuçlar arasında yuvarlanırsa çok ince çubuklar meydana getirilebilir. Bu hamur kuruduktan sonra taş gibi sertleşir, parmaklar arasında ezilirse kırılmaz, parçalanmaz ve çok güç parçalanır.

BALÇIK KUM Kum tanecikleri belirgin olarak görülebilir, ve dokunma ile de varlıkları kolayca anlaşılır. Islanıp kuruduktan sonra tanecikleri birbirine çok gevşek olarak bağlanır ve topraklar (büyük kırıntılar) oluşur. Bu topraklar baş ve işaret parmaklar arasında hafifçe ezilirse kum taneleri parmaklar arasından akıp gider. Nemli iken çok az yapışır; şekil verilmesi güçtür, şekil verilse bile çok kısa bir zaman sonra çatlar ve kırılır.

KUMLU BALÇIK Kum tanecikleri az miktarda görülebilir, dokunma ile varlıkları hissedilebilir. Küçük çaplı tanecikler oldukça çoktur. Islatılıp kurutulursa topraklar meydana gelir. Bu topraklar kuru halde iken baş ve işaret parmaklar arasında ezilirse daha küçük kırıntılar halinde parçalanır. Nemlendirilip ezilirse parmaklara yapışır. Nemlendirilmiş bu toprak hamuru kulağa yakın götürülüp parmaklar arasında ezilirse kum gıcırtısı belirgin olarak işitilir.

KİLLİ BALÇIK İnce kısım bakımından çok zengin olup kum tanecikleri görülmez, dokunma ve parmaklar arasında ezme ile varlıları anlaşılmaz. Nemlendirilmiş toprak hamur gibi yoğrulur ve yüzeyi parmakla düzleştirilirse pürtüksüz, oldukça kaygan bir yüzey meydana gelir, bu hamur kulağa yakın götürülüp parmaklar arasında ezilirse kum gıcırtısı işitilmez.

BALÇIK KİL Kil miktarı killi balçığa kıyasla daha çok olduğundan nemlendirilince unlu madde ve birazda yağlımsı bir his verir. Nemlendirilmiş toprak hamuru gevrek bir plastikliğe sahiptir ; ele bulaşır ve yapışır. İyi şekil verilebilir. Bu şekiller zayıf bir şekilde parlayan yüzeylere sahiptir.

Doğal kaynaklar içinde, ormanın çok özel bir yeri vardır. Diğer kaynaklara göre daha geniş alanlara yayılır ve başta insanlar olmak üzere bütün canlılar üzerinde büyük bir etkinliğe sahiptir. Gelişen teknoloji ve hızla artan nüfusla birlikte orman ürünlerine karşı gereksinim de gün geçtikçe artmaktadır. Bu nedenle, orman varlığının tüm öğelerinin sistemli ve sürekli olarak araştırılması gerekmektedir.

Her yatırımın bir kaynağa ihtiyacı olduğu gibi, ağaçlandırma yatırımlarının da kaynağı topraktır. Uzun vadeli, oldukça fazla para, zaman ve emek isteyen bu yatırımların başarılı olabilmesi için, yetişme ortamı özelliklerinden en önemlisi olan toprağın, çok iyi etüt edilmesi gerekir. Başarılı bir ağaçlandırma çalışmasının ilk adımı olan proje düzenleme çalışmalarında, orman ekosistemini oluşturan tüm faktörlerin analiz ve sentezinin çok iyi yapılması zorunluluk arz etmektedir.